WASHINGTON, D.C. — Ku wa 7 Mutarama 2026 — Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald J. Trump, yasohoye Itangazo rya Perezida (Presidential Memorandum) rishyiraho icyemezo gikomeye mu bya dipolomasi, rihamagarira inzego zose za Leta gutangira gukuramo Amerika mu miryango mpuzamahanga, amasezerano n’amahuriro 66, Leta ivuga ko atandukanye n’inyungu z’igihugu.
Iryo tangazo riteganya ko Amerika izahagarika uruhare n’inkunga yahaga imiryango 35 itari iy’Umuryango w’Abibumbye (UN) ndetse n’indi 31 ibarizwa mu Muryango w’Abibumbye n’amashami yawo, Leta ivuga ko iyo miryango ikora ibinyuranyije n’icyerekezo n’inyungu za Amerika. Ibi byateje impaka zikomeye haba imbere muri Amerika no ku rwego mpuzamahanga.
Impinduka Zishingiye ku Cyerekezo cya “America First”
Ibiro bya Perezida byatangaje ko iki cyemezo cyafashwe nyuma y’isuzuma ryimbitse ryari ryarategetswe mu mwaka wabanje. Leta ivuga ko imwe mu miryango Amerika ivuyemo yashyigikiye politiki zijyanye n’imihindagurikire y’ikirere, imiyoborere mpuzamahanga n’ingengabitekerezo Leta ivuga ko zibangamira ubusugire bwa Amerika n’ubukungu bwayo.
Ubuyobozi bwa Amerika buvuga ko uku kuva muri iyo miryango bizafasha kugabanya amafaranga atangwa mu bikorwa Amerika ibona bidafite inyungu kuri yo, no gushyira imbaraga mu bufatanye mpuzamahanga bufasha inyungu zayo mu buryo bugaragara.

IPCC umwe mu miryango USA yikuyemo: Reba urutonde rwose rwiyindi 66: https://www.whitehouse.gov/presidential-actions/2026/01/withdrawing-the-united-states-from-international-organizations-conventions-and-treaties-that-are-contrary-to-the-interests-of-the-united-states/?utm_source=chatgpt.com
Imiryango Yibasiwe Kurusha Indi
Mu miryango itari iya UN Amerika igiye kuvamo harimo Itsinda Mpuzamahanga ry’Impuguke ku Mihindagurikire y’Ikirere (Intergovernmental Panel on Climate Change =IPCC), rizwi cyane ku isi mu gutanga ubumenyi bwa siyansi ku mihindagurikire y’ikirere, ndetse na Ikigo Mpuzamahanga gishinzwe Ingufu Zisubira (International Renewable Energy Agency =IRENA).
Ku ruhande rw’Umuryango w’Abibumbye, Amerika igiye kuva mu Masezerano Mpuzamahanga y’Umuryango w’Abibumbye ku Mihindagurikire y’Ikirere (UN Framework Convention on Climate Change =UNFCCC), ari yo ashingirwaho mu biganiro mpuzamahanga ku kurwanya imihindagurikire y’ikirere. Hari kandi n’andi mashami ya UN akora ku buringanire bw’abagore n’abagabo, iterambere ry’ubucuruzi, n’iyubakwa ry’amahoro Amerika igiye guhagarika inkunga n’ubufatanye yahaga.
Ibitekerezo Bitandukanye Imbere no Hanze y’Igihugu
Abashyigikiye iki cyemezo bavuga ko ari intambwe ikomeye yo kurengera ubusugire bwa Amerika no gukoresha neza imisoro y’abaturage. Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa Amerika yatangaje ko Amerika itagomba gukomeza gutera inkunga inzego mpuzamahanga zidahuza n’inyungu zayo.
Ku rundi ruhande, abahanga mu bya dipolomasi n’abashakashatsi ku mihindagurikire y’ikirere bagaragaje impungenge, bavuga ko iki cyemezo gishobora kugabanya ijambo rya Amerika ku rwego mpuzamahanga, cyane cyane ku bibazo byihutirwa nko kurengera ikirere, ubufasha bw’ubutabazi n’umutekano w’isi.
Abayobozi b’imiryango imwe n’imwe bireba batangaje ko Amerika izakenera gukurikiza inzira zemewe n’amategeko zo kuyivamo, bityo ishyirwa mu bikorwa ry’iki cyemezo rikaba rishobora gufata igihe.
Intambwe Zikurikiraho
Itangazo rya Perezida risaba inzego zose za Leta gushyira mu bikorwa iki cyemezo vuba bishoboka, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga agasabwa gutanga amabwiriza ajyanye n’uko izo mpinduka zizashyirwa mu bikorwa.
Abasesenguzi mu by’amategeko bavuga ko kuva mu masezerano amwe na amwe mpuzamahanga bishobora gusaba gutanga integuza y’igihe runaka cyangwa gukurikiza izindi ngamba zemewe n’amategeko, cyane cyane ku masezerano yemejwe n’Inteko Ishinga Amategeko ya Amerika.
Mu gihe isi yose ikomeje gusesengura izo mpinduka zikomeye, benshi bateganya ko zizagira ingaruka zikomeye ku ruhare rwa Amerika mu bya dipolomasi, ku bufatanye mpuzamahanga, no ku mwanya wayo nk’igihugu kiyoboye isi mu bya politiki n’ubukungu.






