Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, yatangaje ifatwa rya Perezida wa Venezuela Nicolás Maduro.
Perezida wa Venezuela Nicolás Maduro ubu afungiye i New York nyuma y’igikorwa cyakozwe na Leta Zunze Ubumwe za Amerika cyatunguranye cyane kandi gitera impaka zikomeye ku rwego mpuzamahanga.
Mu gikorwa kidasanzwe kandi kitigeze kibaho mu mateka ya vuba, Perezida wa Venezuela Nicolás Maduro yafashwe n’ingabo zidasanzwe za Leta Zunze Ubumwe za Amerika, ubu akaba afungiye muri gereza ya Leta ya Amerika i New York, nk’uko byemejwe n’abayobozi ku mugoroba wo ku wa Gatandatu.
Maduro, uyobora Venezuela kuva mu 2013, yafatiwe mu gikorwa cya gisirikare cyabaye mu gitondo cya kare i Caracas, cyiswe “Operation Absolute Resolve”, cyarimo ibitero by’indege ku bigo bikomeye bya gisirikare bya Venezuela ndetse no koherezwa kw’ingabo zidasanzwe za Amerika. Abayobozi ba Amerika batangaje ko Maduro n’umugore we Cilia Flores bemeye kwitanga batabanje guhangana bikomeye, maze bakurwa muri Venezuela bajyanwa mu ndege za gisirikare za Amerika.
Akimara kugera ku kibuga cy’indege cya Stewart Air National Guard Base muri Leta ya New York, Maduro yashyikirijwe ubutabera bwa Amerika, nyuma ajyanwa muri Metropolitan Detention Center (MDC) i Brooklyn, gereza ikomeye ya Leta, aho ategereje kwitaba urukiko ku nshuro ya mbere imbere y’umucamanza wa Leta ya Amerika.
Leta ya Amerika yari imaze igihe ishaka ifatwa rya Maduro hashingiwe ku birego byatanzwe mu 2020 n’urukiko rwa Leta ya Amerika mu Karere ka Southern District of New York, rumushinja we n’abandi bayobozi be ba hafi ibyaha by’iterabwoba rishingiye ku biyobyabwenge, gucuruza no kwinjiza cocaine muri Amerika, n’ibyaha bijyanye n’intwaro, bikekwa ko bifitanye isano n’imiyoboro y’ubucuruzi bw’ibiyobyabwenge.
Itangazo rya Amerika n’impamvu zatanzwe
Avugira i Washington, Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika Donald Trump yatangaje ko iki gikorwa cyagenze neza, avuga ko Amerika izaba “igenzura Venezuela kugeza igihe habonetse inzira itekanye, ikwiye kandi irimo ubwitonzi bwo kuyishyikiriza ubuyobozi bushya.”
Trump yavuze ko iki gikorwa kidasanzwe cyatewe n’uko ubutegetsi bwa Maduro bwari bwarinjiye cyane mu bucuruzi bw’ibiyobyabwenge kandi bukaba bwarabangamiraga bikomeye umutekano wa Amerika.
Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, yatangaje ifatwa rya Perezida wa Venezuela Nicolás Maduro.
Trump yanavuze ko amasosiyete y’ingufu ya Amerika ashobora kugira uruhare mu kongera kubaka no gusana ibikorwa remezo bya peteroli bya Venezuela, igihugu gifite umutungo munini wa peteroli wari umaze igihe ugenzurwa n’ikigo cya Leta cya PDVSA.
Uko Venezuela yabyakiriye
Abayobozi ba Venezuela bahise bamagana iki gikorwa, bakivuga nk’igikorwa cya gisirikare kinyuranyije n’amategeko mpuzamahanga ndetse no gushimuta Perezida, bananga ko gukuraho Maduro ku butegetsi binyuranyije n’Itegeko Nshinga.
Visi Perezida Delcy Rodríguez, yifashishije icyemezo cy’urukiko rukuru rwa Venezuela, yahise yitangaza nk’Perezida w’inzibacyuho, nubwo ububasha bwe bukomeje kwibazwaho haba imbere mu gihugu no ku rwego mpuzamahanga.
Mu murwa mukuru Caracas, havuzwe ituze ridasanzwe nyuma y’iki gikorwa, mu gihe inzego z’umutekano zari zakajije ingamba zikomeye hafi y’ibigo bya Leta. Itangazamakuru rya Leta ya Venezuela ryasobanuye ibikorwa bya Amerika nk’ivogerwa rikomeye ry’ubusugire bw’igihugu.
Ibyavuzwe ku rwego mpuzamahanga
Iki gikorwa cyateje kunengwa gukomeye ku isi hose, aho ibihugu byinshi n’inzobere mu mategeko mpuzamahanga byibajije ku m legality yo gufata no gufunga Perezida uri ku butegetsi n’ingabo z’igihugu cy’amahanga hatabayeho uburenganzira busesuye bwa Loni.
Abanenga iki gikorwa bavuga ko gishyiraho urugero rubi mu mategeko mpuzamahanga, gishobora gusenya amahame y’ubusugire bw’ibihugu n’ubudahangarwa bw’abakuru b’ibihugu.
No muri Amerika ubwaho, abanyapolitiki ntibahuje ibitekerezo. Bamwe mu bagize Inteko Ishinga Amategeko bavuga ko Perezida yarengereye ku Itegeko Nshinga, ategeka igikorwa cya gisirikare atabiherewe uburenganzira n’Inteko.
Ibyabaye mu baturage
Mu Banya-Venezuela baba muri Amerika, humvikanye ibyishimo n’ibirori bikomeye ubwo inkuru yo gufungwa kwa Maduro yasakazwaga. Ariko kandi, i Caracas no mu yindi mijyi ya Venezuela, habaye imyigaragambyo ikomeye y’abashyigikiye Maduro, bamagana icyo bita kwigarurira igihugu n’amahanga.
Isesengura rya Politiki: Ingaruka zo Gufatwa kwa Maduro
- Umubano wa Amerika n’Amerika y’Epfo
Iki gikorwa gifatwa nk’iyinjira rya Amerika rikomeye cyane muri politiki ya Amerika y’Epfo mu myaka myinshi ishize, rigereranywa n’igitero cya Amerika kuri Panama mu 1989. Nubwo Amerika ivuga ko irwanya ibyaha by’ibiyobyabwenge na ruswa, abanenga bavuga ko ari ukwivanga gukabije mu bya politiki kwashobora guhungabanya umubano w’ibihugu byo muri aka karere.
- Amategeko n’Ubwigenge bw’Ibihugu
Gufunga umukuru w’igihugu cy’amahanga ku butaka bwa Amerika ni ikibazo kitaragerwaho mu mategeko ku rugero nk’uru. Nubwo Maduro yari yararegwe mbere, gukoresha ingabo mu ishyirwa mu bikorwa ry’ibirego bya Leta bishobora gusenya amahame mpuzamahanga arengera ubudahangarwa bw’abakuru b’ibihugu.
- Umutekano n’ituze bya Venezuela
Mu gihe Maduro atakiri ku butegetsi kandi hakaba hatangajwe ubuyobozi bw’inzibacyuho, imimerere ya politiki muri Venezuela ikomeje kuba ihindagurika. Nta cyizere gihari ku cyo ingabo zizashyigikira, kandi imitwe itandukanye ya politiki ishobora guhangana ku butegetsi. Gahunda ya Amerika yo kugenzura igihugu, n’igihe yaba ari gito, ishobora kongera amakimbirane.
- Ingaruka za Politiki muri Amerika
Imbere muri Amerika, ubutegetsi bwa Trump buri mu gitutu gikomeye. Ababushyigikiye bashima icyemezo bafata nk’igitinyuka cyo guhangana n’ubutegetsi bushinjwa ibyaha bikomeye, mu gihe abatavuga rumwe babona ari icyemezo gishobora gushyira Amerika mu makimbirane arambye n’amahanga.
- Ingaruka ku Karere mu gihe kirekire
Gufatwa kwa Maduro bishobora gutuma imitwe itavuga rumwe n’ubutegetsi muri Venezuela n’ahandi mu karere irushaho kugira imbaraga. Ariko kandi, bishobora guteza icyuho mu butegetsi cyatuma ibihugu bikomeye nka Uburusiya n’u Bushinwa, byari bisanzwe bifitanye umubano wa hafi na Maduro, byongera kwivanga cyane muri Amerika y’Epfo.
